Waar staan we nu?

Home > Waarom? > Dashboard

In ons dashboard kun je zien dat we in Baarn vooruitgang hebben geboekt met zowel energie besparen als ook energie opwekken. Maar het gaat niet snel genoeg. Ook in Baarn moeten we bijdragen aan CO2 besparing om opwarming van onze planeet tegen te gaan. Daarvoor moet nog erg veel gebeuren. Hier kun je lezen wat je zelf kan doen om energie te besparen en op te wekken. Ook vind je informatie over collectieve projecten.

Hoever zijn we?

In het Baarns Klimaat Akkoord hebben de ondertekenaars het doel gesteld om te zorgen dat Baarn in 2030 klimaatneutraal is. Dat is een zeer ambitieus doel. BaarnDuurzaam doet haar best om het zo goed mogelijk te realiseren. Maar hoe meer we eraan werken, hoe meer we ontdekken hoe ingewikkeld het is om het doel te bereiken. Tot begin 2020 wisten we eigenlijk niet eens heel goed hoever we in Baarn al zijn en hoe snel we gaan. We hadden geen goede metingen. In het voorjaar van 2020 hebben we indicatoren gemaakt die een goed inzicht geven. Die lichten we hieronder toe.

Goed te weten: De informatie waarmee we de indicatoren samenstellen is openbare informatie. Het merendeel daarvan wordt slechts jaarlijks bijgewerkt.

Energiebesparing en opwekking t.o.v. 2011

Totaalresultaat

Het totaalresultaat van de inspanningen moet zijn dat in Baarn net zoveel energie duurzaam wordt opgewekt als er verbruikt wordt. Dat wordt deels beïnvloed door beleid van de rijksoverheid. Voor een belangrijk deel hebben we het zelf in de hand, namelijk de hoeveelheid energie die we besparen (ten opzichte van 2011) en de hoeveelheid energie die we zelf opwekken.

Doen we het op dit moment goed? Ja en nee. Ja: er is een goede en continue vooruitgang. Nee: er is nog veel te doen: het streefcijfer in de grafiek is 100. En vooralsnog loopt Baarn achter op Nederland als geheel, en loopt Nederland achter op Europa.

Energie besparen

Stap 1 in verduurzamen is besparen op de energiebehoefte. Wat je niet nodig hebt, hoeft immers ook niet te worden opgewekt. We hebben daar drie indicatoren voor.

Een belangrijke manier om te besparen op de energiebehoefte is isoleren. Iedere bewoner of gebruiker van een pand kan het nodige doen, vaak met eenvoudige middelen zoals radiatorfolie en tochtstrip. Eigenaren van woningen en bedrijfspanden kunnen daarnaast grotere ingrepen doen (dak-, gevel- en vloerisolatie, dubbel glas). Een goede manier om de voortgang van de isolatie te meten zijn de energie labels. Hoe groter de beweging richting label A, hoe beter we het doen. Er worden ieder jaar een behoorlijk aantal stappen gezet in de ladder van energie labels. Na een versnelling in 2020 zijn we met 501 stappen in 2021 weer terug op de trend die in 2017 is ingezet. De sprong in 2020 heeft te maken met een wijziging in de manier waarop een nieuw energielabel kan worden verkregen.

Netto labelstappen cumulatief sinds 2011

De energiebesparing die met isolatie bereikt wordt, is vooral besparing op het aardgasverbruik. Eigenaren van woningen en bedrijfspanden kunnen nog extra aardgas besparen door een hoogrendementsketel of een warmtepomp aan te schaffen. De grafiek toont het aardgasverbruik in Baarn. Uiteindelijk moeten we naar 100%: aardgasvrij. Het aardgasverbruik daalt sinds 2017 in een vrij constant tempo. Inmiddels verbruiken we zo’n 20% minder aardgas dan in 2011.

Besparing aardgasverbruik t.o.v. 2011

Ook op het elektriciteitsverbruik kan bespaard worden, onder meer door gloei- en TL-lampen te vervangen door ledlampen, apparatuur te vervangen door energiezuinige varianten en lampen en apparaten niet onnodig aan te laten staan. Ook daarmee zijn we in Baarn op de goede weg: sinds 2011 is de behoefte aan elektriciteit met bijna 15% gedaald (in 2021 0,5%). De daling van het elektriciteitsverbruik is lager dan de daling van het gasverbruik, omdat de duurzame opties voor koken en verwarming en voor auto’s een nieuwe, extra elektravraag opleveren. Om deze reden geven we in de grafiek de besparing op elektriciteit en gas gecombineerd weer als besparing op energieverbruik. Dat doen we met de algemene eenheid voor energie, de Joule.

Besparing energieverbruik vanaf 2011

Als besparing op aardgas en elektriciteit bij elkaar opgeteld worden, ontstaat zicht op de verminderde behoefte. Dit hoeft allemaal niet opgewekt te worden!

Energie opwekken

Stap 2 in het verduurzamen, na het zoveel mogelijk besparen op de energiebehoefte, is een duurzame opwekking. Er zijn diverse mogelijkheden om duurzaam elektriciteit op te wekken, maar de twee meest voor de hand liggende in Baarn zijn zon en wind.

Percentage huishoudens met PV-panelen (zonnepanelen)

Zonne-energie kan gebruikt worden door PV- of PVT-panelen (“zonnepanelen”) op geschikte plaatsen op te stellen. Veelal zijn dat daken van woningen en bedrijfspanden. Niet alle daken zijn door hun ligging geschikt. Echter, vooralsnog zijn er nog zoveel geschikte daken niet in gebruik, dat we met het percentage daken met PV-panelen een goede indicator van de voortgang hebben. Van 2014 tot 2020 kwamen er jaarlijks ongeveer eenzelfde aantal daken bij, in 2021 trad er een versnelling op. Inmiddels liggen op ongeveer 1 van de 6 daken zonnepanelen. Een mooie tussenstand, maar alleen als de groei ieder jaar blijft versnellen hebben we kans om klimaatneutraal serieus in beeld te krijgen.

Opgesteld vermogen PV-panelen (zonnepanelen)

Zelf voor eigen gebruik opwekken is één manier om zonne-energie te benutten. Een andere manier is om dat gezamenlijk op een dak (zoals de zoutloods) of terrein (zoals binnenkort de ijsbaan) te doen. Ook het vermogen dat deze zogeheten postcoderoosprojecten kunnen opwekken monitoren we. Het totaal opgestelde vermogen (daken van woningen + postcoderoos) stijgt iets sneller dan het aantal daken. In totaal kan er in Baarn 6,5 MW met zonnepanelen worden opgewekt.

Opbrengst windenergie

– Geen windmolens in Baarn opgesteld –

Een deel van de Baarnse energiebehoefte zou ook opgewekt kunnen worden door de wind. Daarom zal ook de opbrengst van windmolens op Baarns grondgebied worden gemonitord als en zodra er een of meer windmolens worden geplaatst.

Aandeel duurzaam opgewekte elektriciteit

De energie die individueel en collectief met zon en wind wordt opgewekt moet uiteindelijk gelijk worden aan de energie die we in Baarn gebruiken. Voor zover wij het kunnen monitoren, wordt er nog maar een klein percentage van het energiegebruik duurzaam opgewekt. De grafiek toont alleen het percentage van de elektriciteitsvraag die we binnen Baarn duurzaam opwekken: inmiddels een achtste (12,6%) van ons verbruik. Ook hier dus goed op weg, maar nog veel meer te doen!

Ook belangrijk: het percentage wordt ook beïnvloed door de energiebehoefte: wat niet nodig is, hoeft niet opgewekt te worden. Dus ook besparen blijft belangrijk.